R23 (HFC-23 / Triflorometan, CHF₃), ultra düşük sıcaklık soğutma uygulamalarında kullanılan tek bileşenli HFC soğutucu akışkandır. Özellikle cascade soğutma sistemlerinin düşük sıcaklık kademesinde, -80 °C ve altındaki sıcaklıkların hedeflendiği özel uygulamalarda kullanılır. R23; medikal ve biyomedikal dondurucular, laboratuvar sistemleri, test kabinleri ve ultra düşük sıcaklık gerektiren endüstriyel soğutma uygulamalarında değerlendirilebilir.
|
R23 Soğutucu Gaz Nedir? |
R23, kimyasal adı triflorometan (CHF₃) olan, tek bileşenli HFC soğutucu akışkandır. Çok düşük kaynama noktası nedeniyle ultra düşük sıcaklık soğutma uygulamalarında kullanılan özel soğutucu akışkanlar arasında yer alır. R23 özellikle cascade soğutma sistemlerinin düşük sıcaklık kademesinde kullanılır. Bu sistemlerde üst kademe, ara kademenin veya düşük kademe devresinin yoğuşması için gerekli ısı transfer koşullarını sağlarken R23 düşük sıcaklık devresinde çok daha düşük evaporasyon sıcaklıklarına ulaşılmasına yardımcı olur. R23'ün normal kaynama noktası yaklaşık -82,1 °C'dir. Kritik sıcaklığı yaklaşık 25,9 °C, kritik basıncı yaklaşık 4,83 MPa ve ODP değeri 0'dır. ASHRAE sınıflandırmasında A1 güvenlik sınıfında yer alır. Üretici ve teknik kaynaklarda R23, özellikle çok düşük sıcaklık ve cascade uygulamaları için tanımlanmaktadır. R23'ün ultra düşük sıcaklık uygulamalarındaki kullanımında yalnızca gazın özellikleri değil; kompresör kapasitesi, evaporasyon sıcaklığı, kondenser koşulları, çalışma basınçları, yağlama sistemi ve ekipman üreticisinin teknik şartları birlikte değerlendirilmelidir. |
|
R23 Hangi Sistemlerde Kullanılır? |
R23, standart ticari soğutma sistemlerinden farklı olarak çok düşük sıcaklık gerektiren özel sistemlerde kullanılır. Başlıca uygulamalar -80 °C ve altını hedefleyen ultra düşük sıcaklık dondurucular R23'ün kullanım alanı, sistemin hedef sıcaklığı ve tasarımına göre belirlenmelidir. Özellikle cascade sistemlerde R23, düşük sıcaklık kademesinde görev yapan özel bir soğutucu akışkan olarak değerlendirilir. |
|
R23 Teknik Özellikleri |
Soğutucu akışkan: R23 / HFC-23 R23'ün yüksek basınç karakteristiği ve çok düşük sıcaklık uygulamalarındaki çalışma koşulları nedeniyle sistem tasarımı ve servis işlemleri uzmanlık gerektirir. |
|
R23 ve R508B Arasındaki Fark |
R23 ve R508B, ultra düşük sıcaklık uygulamalarında karşılaşılabilen iki farklı soğutucu akışkandır; ancak kimyasal yapıları aynı değildir. R23, tek bileşenli HFC-23'tür. R508B ise R23 ve R116 bileşenlerinden oluşan azeotropik HFC karışımıdır. Bu nedenle R23 ile R508B yalnızca “daha iyi” veya “daha kötü” şeklinde karşılaştırılmamalıdır. Kullanılacak soğutucu akışkan; hedef evaporasyon sıcaklığı, sistem mimarisi, kompresör özellikleri, basınç koşulları ve ekipman üreticisinin teknik şartlarına göre belirlenmelidir. Ultra düşük sıcaklık uygulamalarında R23 ve R508B arasında seçim yapılırken mevcut sistemin tasarımı ve üretici onayı esas alınmalıdır. |
|
R23 ve R507 İlişkisi |
R507 ile R23 aynı sıcaklık kademesinde değerlendirilen soğutucu akışkanlar değildir. R507, düşük ve orta sıcaklık soğutma uygulamalarında kullanılan bir HFC soğutucu akışkandır. R23 ise özellikle ultra düşük sıcaklık uygulamalarında ve cascade sistemlerinin düşük sıcaklık kademesinde kullanılır. Cascade sistem tasarımında bazı uygulamalarda R507 üst kademe, R23 ise düşük sıcaklık kademesi için değerlendirilebilir. Ancak kullanılacak gazlar sistem tasarımına göre belirlenmelidir. Bu nedenle R507 ve R23'ü doğrudan birbirinin alternatifi olarak değerlendirmek doğru değildir. |
|
R23 ile Hangi Yağ Kullanılır? |
R23 uygulamalarında yağ seçimi kompresör ve sistem üreticisinin teknik şartlarına göre yapılmalıdır. Honeywell ve Linde teknik kaynaklarında R23 uygulamaları için sentetik yağlar, özellikle POE/PVE yağlama sistemleri belirtilmektedir. Kullanılacak yağın tipi ve viskozitesi; kompresör modeli, çalışma sıcaklığı ve sistem tasarımıyla birlikte değerlendirilmelidir. Marsis'in Errecom POE yağ ürünleri de farklı soğutma uygulamalarında kullanılan sentetik yağ çözümleri arasında yer almaktadır. Ancak R23 sistemi için yağ seçimi yapılırken kompresör üreticisinin spesifikasyonu öncelikli referans olmalıdır. |
|
R23'ün Avantajları |
Ultra düşük sıcaklık uygulamalarında kullanılabilmesi Cascade sistemlerinin düşük sıcaklık kademesine uygun olması ODP değerinin 0 olması A1 güvenlik sınıfında yer alması Tek bileşenli HFC yapıya sahip olması Özel medikal, laboratuvar ve endüstriyel uygulamalarda kullanılabilmesi |
|
R23'ün Dikkat Edilmesi Gereken Özellikleri |
GWP değeri yüksektir. Yüksek basınçlı çalışma koşulları nedeniyle sistem tasarımı önemlidir. Ultra düşük sıcaklık uygulamaları özel ekipman ve mühendislik gerektirir. Kompresör, yağ ve sistem bileşenleri üretici şartlarına uygun seçilmelidir. Gaz değişimi veya retrofit işlemleri uzman teknik değerlendirme gerektirir. |
|
R23 Teknik Veri Sayfası |
R23'ün teknik özellikleri, ürün bilgileri ve kullanım koşulları için Marsis tarafından sunulan Teknik Veri Sayfası (TDS) incelenebilir. R23 TDS dokümanı; ürünün teknik özelliklerinin değerlendirilmesi, sistem tasarımı ve satın alma öncesi teknik kontrol süreçlerinde referans olarak kullanılmalıdır. |
|
R23 Soğutucu Gaz Tedariki |
Marsis, ultra düşük sıcaklık soğutma uygulamalarında kullanılan R23 soğutucu gazın Türkiye genelinde tedarik ve sevkiyat organizasyonunu gerçekleştirmektedir. R23 tedarikinde ürün saflığı, uygun ambalaj, teknik dokümantasyon ve güvenli lojistik önem taşır. Ürün seçimi yapılırken sistemin kompresör modeli, hedef sıcaklığı ve üretici teknik şartları birlikte değerlendirilmelidir. |
|
R23 Sık Sorulan Sorular |
R23 gaz nedir? R23, kimyasal adı triflorometan (CHF₃) olan tek bileşenli HFC soğutucu akışkandır. Özellikle ultra düşük sıcaklık ve cascade soğutma uygulamalarında kullanılır. R23 hangi sıcaklıkta kullanılır? R23 özellikle çok düşük sıcaklık uygulamalarında, özellikle -80 °C ve altındaki hedef sıcaklıkların bulunduğu cascade sistemlerinde kullanılabilir. Gerçek çalışma koşulları sistem tasarımına göre belirlenir. R23 -80 °C'nin altına iner mi? R23, çok düşük evaporasyon sıcaklıklarında çalışabilen bir soğutucu akışkandır. Ancak ulaşılabilecek gerçek sistem sıcaklığı yalnızca gazın özelliklerine değil; kompresör, eşanjör, kondenser, evaporatör ve sistem tasarımına bağlıdır. R23 ile R508B aynı mıdır? Hayır. R23 tek bileşenli HFC-23'tür. R508B ise R23 ve R116 bileşenlerinden oluşan azeotropik bir HFC karışımıdır. R23 ile R507 aynı mıdır? Hayır. R507 düşük ve orta sıcaklık soğutma uygulamalarında kullanılan HFC soğutucu akışkandır. R23 ise ultra düşük sıcaklık uygulamalarında, özellikle cascade sistemlerinin düşük sıcaklık kademesinde kullanılır. R23 hangi yağ ile kullanılır? R23 sistemlerinde yağ seçimi kompresör ve sistem üreticisinin teknik şartlarına göre yapılmalıdır. POE ve PVE gibi sentetik yağlar bazı R23 uygulamalarında kullanılmaktadır. R23 yanıcı mıdır? R23, ASHRAE sınıflandırmasına göre A1 güvenlik sınıfındadır. Bununla birlikte yüksek basınçlı sistemlerde kullanılan bir soğutucu akışkan olduğundan dolum, servis ve bakım işlemleri uygun ekipman ve uzmanlıkla yapılmalıdır. |
|
İLGİLİ SOĞUTUCU AKIŞKANLAR |
R507 Gaz – Endüstriyel Soğutucu Akışkan |
| Uyumlu Yağlar | |
| Teknik Ekosistem |
|
| 📕 | R23 Teknik Rehberi |